Παίζοντας με τις λέξεις (1)

Η πολιτική του εθισμού ή αλλιώς ο εθισμός της πολιτικής..

Αρκετά χρόνια πριν ασχοληθώ με τον χώρο των εθισμών και των εξαρτήσεων, διάβασα ένα βιβλίο το οποίο υποστήριζε ότι η εξάρτηση είναι ατομική επιλογή, ενώ η απεξάρτηση είναι μια συλλογική διαδικασία.

Ενώ αρχικά στον χώρο επικρατούσε το ιατρικό μοντέλο, όπου οι εθισμοί θεωρούνταν μία ακόμη ασθένεια, τα τελευταία χρόνια αμυδρά ξεπηδούν κάποιες φωνές οι οποίες υποστηρίζουν την συλλογική-κοινωνική διάσταση της απεξάρτησης.

Είχα και συνεχίζω να έχω τις ενστάσεις μου, όχι προς την συλλογική-κοινωνική διάσταση της απεξάρτησης, αλλά όσον αφορά στο πρώτο σκέλος της περιόδου. Πίστευα ακράδαντα ότι και η εξάρτηση έχει μια κοινωνική διάσταση – και πολιτική θα προσέθετα. Διότι δεν ζούμε απομακρυσμένοι από το κοινωνικό σύνολο, αλλά τελούμε υπό τις διαταγές του, τα καπρίτσια και τα νάζια του, τις φιλοδοξίες του και πολλές φορές παρασυρόμαστε από την παρορμητικότητά του.

Ένας μηχανιστικός τρόπος προσέγγισης του φαινομένου θα ήταν ελλιπής, ανεδαφικός, αδόκιμος, άλογος. Ένας μηχανιστικός τρόπος προσέγγισης θα αναδείκνυε μερικώς μόνο τα αίτια και τις αφορμές, και η αλήθεια είναι πως μία μη σφαιρική αντίληψη οδηγεί σε μία μη σφαιρική πρόταση αντιμετώπισης του φαινομένου.

Όταν λοιπόν απουσιάζουν αρκετά μέλη-μέρη του συνόλου, δεν δύναται να καταφέρεις να εξηγήσεις όλες τις πτυχές του φαινομένου. Για αυτό πρέπει να αντιμάχεσαι ταυτόχρονα και την αρχή της απροσδιοριστίας, η οποία ίσως οδηγεί σε κοινωνικό άγχος/άλγος, αλλά και τις αιτιοκρατικές/ντετερμινιστικές αντιλήψεις, οι οποίες μας κάνουν παθητικούς δέκτες. Χρειάζεται να ισορροπήσεις ανάμεσα σε τούτα τα δυο, βασιζόμενος σε μια Αριστοτελική μεσότητα, η οποία ίσως είναι το κλειδί της Μέσης Οδού!

Η κοινωνική, πολιτική και προσωπική υπέρβαση θα γίνει όταν κατανοηθεί καλύτερα ο άξονας «εξάρτηση», «εξαρτημένος», «εξαρτησιογόνες ουσίες» κι «απεξάρτηση». Και δεν πρόκειται για έναν πληθυσμό που νοσεί, αλλά για έναν πληθυσμό ο οποίος είναι μπερδεμένος από την πολιτική προπαγάνδα, μπερδεμένος από την συναισθηματική ανεπάρκεια -το συναισθηματικό νέκρωμα από την απογύμνωση της ψυχής από οτιδήποτε Ιερό που προέρχεται από την ενεργή συναναστροφή με άλλους Κοινωνούς της Πολιτείας. Κατ’επέκταση, μπερδεμένος από την εναλλαγή ζέστης και κρύου.

Έχω στο παρελθόν παρομοιάσει τον ελληνικό λαό με τα παραμελημένα και κακομαθημένα παιδιά ενός ορφανοτροφείου, σκέψεις στις οποίες οδηγήθηκα έπειτα από επίπονη διαδικασία. Έχοντας ζήσει τούτα τα μέρη από πρώτο χέρι.

Κι εκεί ακριβώς που το γονεϊκό πρότυπο στέκεται η αφορμή για να ξεθαρρέψεις από το πλευρό των γονιών σου και να κάνεις τα πρώτα σου ημι-ανεξάρτητα βήματα, το χαστούκι που σου δίνεται όταν τολμήσεις να απομακρυνθείς από το πλευρό τους σου λυγίζει τα γόνατα. Και σηκώνεσαι. Και ξαναπέφτεις. Και ξανασηκώνεσαι. Και ξαναπέφτεις.

Όπου, όπως ακριβώς σε κάθε περίπτωση «τραυματοποίησης», ψυχικού δηλαδή τραυματισμού, η νευροβιοχημεία του εγκεφάλου καθορίζει πολλές από τις κινήσεις και τις σκέψεις μας. Τότε από φόβο επιλέγεις να μείνεις με τον δυνάστη σου!

Και πόσο μα πόσο καλά το ξέρουν αυτό οι επικοινωνιολόγοι (κράμα ανήθικων αναλυτών με σπουδές πάνω στη γλωσσολογία, υφολογία, μάρκετινγκ, ψυχολογία -κυρίως της μάζας) !

Και ξέρεις τι γίνεται τότε; Τούτες οι (πνευματικές) μνήμες μετατρέπονται σε αρχετυπικές τραυματικές μνήμες – γίνονται δηλαδή μέρος του ασυνείδητου ενός λαού. Της γλώσσας, των αξιών, των πεποιθήσεων, της νοοτροπίας.

Εφαρμόζεται με λίγα λόγια οτιδήποτε γνωρίζεις για τον συμπεριφορισμό πάνω σου.

Είσαι, θες δε θες, ένα πειραματόζωο.

 Περί ψυχής θα σου μιλήσει καλύτερα ο Παναγής Λεκατσάς, στο βιβλίο του. Εγώ περί εθισμών σου μιλώ, σωστά;

Και για τους ψυχολόγους/κοινωνικούς λειτουργούς της παρέας, αρκεί να αναφέρω το φαινόμενο του Πυγμαλίωνα, όταν αυτό εφαρμόζεται σε ολόκληρη την κοινωνία ή το έθνος. Όταν το δούμε από την οπτική γωνία της Ευρώπης και των προσδοκιών που έχει, τι βλέπετε όσον αφορά στην ψυχολογία εμάς των Ελλήνων;

Να αναφέρω, τέλος, τον δεσμό της προσκόλλησης όταν εφαρμόζεται σε ολόκληρη την κοινωνία ή το έθνος; (Ανασφαλής δεσμός, τύπου αμφιθυμίας κι ο αποδιοργανωμένος τύπος – οι δυο τελευταίες περιπτώσεις). Εξηγούν, εν μέρει, τις αντιφατικές εκδηλώσεις μίσους, απόρριψης κι απόγνωσης προς την Πολιτεία; Αλλά κι εκείνη την επιμονή του να ξαναγυρνάς στα γνώριμα;

Τέλος πάντων, τα παραπάνω δεν είναι απλά ένα κείμενο όπου προσπαθώ να στηλιτεύσω τις πολιτικές πόρνες της μεταπολίτευσης. Τέτοιες πόρνες υπήρξαν και παλαιότερα. Ούτε θέλω να σε κουράσω – κι αν έφθασες έως εδώ κι έχεις εμπεδώσει τα λόγια μου, καταλαβαίνεις πως η Αποικοδόμηση/Αποδόμηση είναι δύσκολη υπόθεση!

Ήθελα απλά να τονίσω την κοινωνική διάσταση των εθισμών και την πολιτική χροιά τους – ειδικά όταν ο εθισμός αφορά την ίδια την πολιτική! Όχι απλά από πλευράς των πολιτικών, αλλά από πλευράς και των ίδιων των πολιτών.

Η πολιτική του εθισμού ή αλλιώς ο εθισμός της πολιτικής..

Advertisements

6 thoughts on “Παίζοντας με τις λέξεις (1)

  1. Οι πολιτικοί έχουν βρωμίσει γιατί και εμείς ήμασταν βρώμικοι. Σχεδόν όλοι μαζί φτιάξαμε και συντηρήσαμε μια κακή αλληλεξάρτηση. Ψεύτικα ιδανικά, ψεύτικη ηθική για ένα ψεύτικο αύριο.

    Ίσως να είναι και καλύτερα έτσι που ήρθαν τα πράγματα, άμα δε μπορείς να ξυπνήσεις, ένα «ποτήρι με κρύο νερό», θα κάνει τη δουλειά του…

    Να περνάς καλά αγριμάκι!

  2. ω, ναι! Ένα πειραματόζωο…με την συγκατάθεση μας, θα προσθέσω!
    Τουλάχιστον , η συνειδητοποίηση της κατάστασης μας είναι το πρώτο βήμα αρκεί να μην μείνουμε σε αυτό…
    Εξαιρετική η ανάλυση σου!
    Φιλιά Αγριμιώ μου!

    Υ.Γ. σου έχω στείλει την καρτούλα 🙂 έφυγε από Ελλάδα στις 19/09…

  3. Η εξάρτηση κατ’εμέ, είναι καθαρά προσωπική επιλογή.
    Είτε έχεις τα κότσια και ξεφεύγεις, είτε σε τρώει το Έρεβος.
    Οι ιδεολογίες έπαψαν να υφίστανται, μπρος στο »μεγαλείο» της φτώχειας και της ανέχειας.
    Ας ανασκουμπωθούμε, διότι η Πατρίδα, μας χρειάζεται, πέραν των φιλοσοφικών αναλύσεων.
    Ας γίνουμε επιτέλους ρεαλιστές κι ας δούμε τα πράγματα ως έχουν. Αναλώνουμε δυνάμεις, με το να επιτρέπουμε στους εαυτούς μας, παραχωρήσεις και κατανόηση της όποιας σαπίλας.
    Απλά ανέφικτον.
    Ένα ποτήρι κρύο νεράκι, είναι απλά καταπραϋντικό. Αλοιφή για τα εγκαύματα. Όχι η λύση.
    Στο τσερβέλο μας είναι το θέμα. Απλά, κατανοητά.

Από τση Κρήτης το μπαξέ να μου πέψετε ένα μπόλι, να κάμω επά στη ξενιθιά ολάνθιστο περβόλι!

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s